stat

Obowiązki syndyka wobec pracowników upadłego przedsiębiorcy

Na syndyku spoczywa obowiązek przestrzegania praw zatrudnionych pracowników.
Na syndyku spoczywa obowiązek przestrzegania praw zatrudnionych pracowników. fot. 123rf

Wraz z ogłoszeniem upadłości przedsiębiorcy sąd upadłościowy ustanawia syndyka, którego zadaniem jest niezwłoczne objęcie majątku upadłego. Co w tym wypadku dzieje się z pracownikami i gdzie mogą oni dochodzić swoich praw?



Chciałbym dowiedzieć się, czy można dochodzić swoich praw wobec syndyka masy upadłościowej? Jestem marynarzem, 3 lata temu mój zakład zgłosił upadłość i od tej pory  zarządza nim syndyk, zakład jest w upadłości likwidacyjnej. Pomimo prowadzenia działalności (pracujemy jako podwykonawcy) nie stosuje się on do przepisów prawa pracy. Pracuję 8 godzin, następnie z 2-3 nadgodziny i mam wachtę do rana na swoim stanowisku pracy, po wachcie (płatna 5 złotych za godzinę - podstawa), następne 8 godzin muszę przepracować doliczając jeszcze nadgodziny, czyli w sumie jestem w pracy ponad 30 godzin. Nie mam też dni wolnych po przepracowaniu tylu godzin naraz. Czy wolno tak pracować? Czy syndyk jako przedstawiciel sądu ma prawo do takiego traktowania pracowników? Czy jest możliwość i jakieś szanse na dochodzenie swoich praw w sądzie? Proszę jeszcze o przedstawienie procesu przekazania pracowników firmie nabywającej od syndyka zakład w drodze przetargu. Jak syndyk ma przekazać pracowników do nowej firmy? Czy musi dać im wypowiedzenia? Czy są jakieś terminy podpisania z nową firmą umowy? Dodam, że przetarg odbył się w marcu i wybrano ofertę.
Na pytanie odpowiada Andrzej Fortuna - radca prawny z kancelarii Radcy Prawnego Fortuna.

Andrzej Fortuna, radca prawny
Andrzej Fortuna, radca prawny
Wraz z ogłoszeniem upadłości przedsiębiorcy sąd upadłościowy ustanawia syndyka, którego zadaniem jest niezwłoczne objęcie majątku upadłego, zarządzanie nim, zabezpieczenie majątku przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub zabraniem go przez osoby postronne oraz przystąpienie do jego likwidacji.

W orzecznictwie i doktrynie prawa istnieją różne poglądy na temat statusu syndyka względem pracowników upadłego przedsiębiorcy. Według jednego z poglądów, prowadząc przedsiębiorstwo upadłego, syndyk staje się pracodawcą dla pracowników upadłego. Według drugiego poglądu formalnie pracodawcą pozostaje upadły przedsiębiorca, jednakże syndyk przejmuje wykonywanie jego praw i obowiązków wynikających ze stosunku pracy. Syndyk traktowany jest wówczas jako podmiot dokonujący za pracodawcę czynności z zakresu prawa pracy w rozumieniu art. 31 § 1 Kodeksu pracy. Niezależnie jednak od tego, który z poglądów przyjąć za prawidłowy, uznać należy, że na syndyku spoczywa obowiązek przestrzegania praw zatrudnionych pracowników.

Do obowiązków syndyka należy w szczególności terminowa wypłata umówionego wynagrodzenia (również za godziny nadliczbowe) oraz pilnowanie, aby pracownik miał zapewnione minimalne okresy odpoczynku, wynikające z przepisów prawa pracy. Zgodnie z art. 281 Kodeksu pracy i nast. syndyk może ponosić odpowiedzialność wykroczeniową za naruszenie praw pracowniczych, w tym za naruszenie przepisów o czasie pracy.

Co do zasady dobowy wymiar czasu pracy nie może przekraczać średnio 8 godzin na dzień pracy w okresie rozliczeniowym. W określonych przypadkach pracownikowi może być powierzona praca w godzinach nadliczbowych. Niezależnie jednak od tego, ile pracownik przepracował w danym dniu, zgodnie z art. 132 § 1 Kodeksu pracy pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. Wyjątkowo pracownik może być zatrudniony w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, jednak wówczas bezpośrednio po każdym okresie wykonywania pracy w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, pracownikowi przysługuje odpoczynek przez czas odpowiadający co najmniej liczbie przepracowanych godzin. Taki przedłużony wymiar może być stosowany przy pracach związanych z dozorem urządzeń lub częściowym pozostawaniu w gotowości do pracy (wówczas dobowy wymiar nie może przekraczać 16 godzin) oraz przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób oraz przy zatrudnieniu pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych (dobowy wymiar czasu pracy może być przedłużony maksymalnie do 24 godzin).

Ile godzin na dobę pracujesz?

mniej niż 6

4%

6 - 7

6%

standardowe 8

36%

8 - 12

41%

12 - 24

13%
Podkreślić należy, że uregulowane w Kodeksie pracy normy czasu pracy odnoszą się jedynie do pracowników. Jeżeli zatrudniony jest podwykonawcą, tzn. prowadzi własną działalność gospodarczą lub nie prowadzi takiej działalności, ale podstawą zatrudnienia jest umowa cywilnoprawna, np. umowa zlecenie, to normy czasu pracy nie będą jego bezpośrednio dotyczyły. Nie oznacza to jednak, że z zatrudnieniem takich osób nie wiążą się żadne ograniczenia. Jeżeli praca jest wykonywana w tak dużym wymiarze, że zagraża bezpieczeństwu zatrudnionych, to syndyk może ponosić odpowiedzialność za naruszenie przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.

Pamiętać również należy, że od 17 sierpnia 2016 r. obowiązują przepisy o minimalnej stawce godzinowej, zatem za każdą godzinę wykonania zlecenia lub świadczenia usług przyjmującemu zlecenie lub świadczącemu usługi przysługuje wynagrodzenie w wysokości nie mniejszej niż wynikająca z aktualnie obowiązujących przepisów. W 2018 r. minimalna stawka godzinowa wynosi 13,70 zł brutto. Minimalna stawka przysługuje zarówno osobom nieprowadzącym działalności gospodarczej, jak i osobom na tzw. samozatrudnieniu (osoby, które prowadzą własną działalność gospodarczą, ale nie zatrudniają innych osób).

Jeżeli pracownikowi upadłego przedsiębiorcy przysługuje roszczenie ze stosunku pracy i pracownik chciałby szukać ochrony na drodze sądowej - swoje powództwo powinien skierować przeciwko syndykowi. Podkreślenia jednak wymaga, że inna jest droga dochodzenia roszczeń, jeżeli roszczenia te powstały przed dniem ogłoszenia upadłości. Takich roszczeń nie dochodzi się w drodze powództwa, ale poprzez zgłoszenie wierzytelności do masy upadłości. Co również istotne - wierzytelności ze stosunku pracy powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości zostają umieszczone na takiej liście z urzędu, pracownik nie ma zatem obowiązku podejmowania w tym zakresie żadnych czynności.

Jeżeli w ramach prowadzonego postępowania upadłościowego syndyk dokona zbycia przedsiębiorstwa upadłego, to wraz ze sprzedażą tego przedsiębiorstwa dojdzie do przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę w rozumieniu art. 231 k.p. Oznacza to, że nabywca zakładu pracy staje się z mocy prawa nowym pracodawcą dla dotychczasowych pracowników upadłego. Nie jest wówczas konieczne wypowiadanie i zawieranie nowych umów. Podkreślić jednak należy, że nabycie przedsiębiorstwa w toku postępowania upadłościowego jest nabyciem pierwotnym, tzn. że nowy pracodawca nie ponosi odpowiedzialności za długi powstałe przed dniem nabycia, w tym również za roszczenia pracowników powstałe przed przejściem zakładu pracy.

Opinie (10)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

STOP Hejt! Przemyśl swoją opinię

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Moim zdaniem

Ludzie biznesu

Andrzej Adler

Prezes zarządu i jeden z współzałożycieli DGT, firmy zajmującej się telekomunikacją i...